تفاوت یو پی اس و ژنراتور

همانطور که میدانید ژنراتور یک دستگاه مکانیکی می باشد که از طریق سوخت های فسیلی قسمت موتوری آن  به  حرکت  در  می آید و توسط یک موتورالکتریکی، تولید برق می نماید و دستگاه  یو پی اس یک دستگاه کاملا الکترونیکی می باشد که ساختار آن طوری طراحی شده که در زمان برق شهر  باتری ها را شارژ و درزمان قطع برق، نیروی خود را از باتریها گرفته و برق AC  را به مدار می دهد.جهت آشنایی بیشتر با تفاوت یو پی اس و ژنراتور باید با توانایی و کارایی هر کدام از این دستگاه ها  یو پی اس و ژنراتور بیشتر آشنا شویم. به همین منظور توضیحاتی در مورد دستگاههای ژنراتور و یو پی اس UPS  به شرح ذیل به شرح می رسانیم.

تعریف ژنراتور

ژنراتور ماشینی است که نیروی مکانیکی را به نیروی الکتریکی تبدیل می نماید و اساس کار ژنراتور بر پایه حرکت یک هادی در داخل میدان مغناطیسی است که ژنراتور جریان الکتریکی را داخل هادی القاء می نماید و براساس حرکت مکانیکی نیروی الکتریکی تولید می کند. به ژنراتور مولد برق و یا دینام و یا آلترناتور نیز می گویند که در نهایت خود ژنراتور باید به یک محرک و یا موتور کوبل متصل گردد تا حرکت مکانیکی به نیروی برق تبدیل گردد.

مزایای ژنراتور

مزایای استفاده از ژنراتور قابلیت تأمین برق برای مدت طولانی، توان خروجی بالا برای بارهای سنگین و قابل استفاده در محیط‌های صنعتی یا مکان‌هایی با مصرف زیاد انرژی برق است. در کل ژنراتور برای مکانهایی که تعداد زیاد مصرف کننده های صنعتی داشته و زمان بیشتری برای دریافت برق نیاز دارند بسیار مناسب است.

انواع ژنراتورها

به طورعمومی ژنراتورها  از لحاظ نوع سوخت مصرفی به دو دسته تقسیم میشوند:

پایه گازسوز و یا ژنراتورهای دیزلی سوخت فسیلی مایع ( دیزلی وبنزینی )

ژنراتورهای گازسوز: به دلیل اینکه کلاً سوخت گاز در شرایط برابر با بقیه سوختهای فسیلی مایع توان ایجاد انرژی محدودتری دارد. به تبع آن، ایجاد گشتاور کمتری در موتور مولد برق می باشد.لذا حتی المقدور توان ژنراتورهای گازسوز جهت اتصال به مدار یو پی اس UPS بایستی از حدود ۳ برابر توان یو پی اس  UPS بییشتر باشد.ژنراتورها از لحاظ ساختاری نیز دارای انواع مختلفی هستند. از قبیل ژنراتورهای DC و ژنراتورهای القایی و ژنراتورهای سنکرون و توربو ژنراتورها.

تعریف یو پی اس

همینطور که می دانید یو‌پی‌اس یا منبع تغذیه بدون وقفه، دستگاهی است که در زمان قطعی برق، بلافاصله و بدون تأخیر، انرژی مورد نیاز تجهیزات الکتریکی را از طریق باتری تأمین می‌کند. این ویژگی باعث می‌شود دستگاه‌هایی مانند سرورها، سیستم‌های بانکی، دوربین‌های امنیتی یا تجهیزات پزشکی، حتی برای لحظه ای هم خاموش نشوند.

تفاوت اصلی یو پی اس و ژنراتور

در زمان واکنش به قطعی برق یو ‌پی ‌اس بلافاصله (بدون وقفه) وارد مدار می‌شود و بدون هیچ‌گونه تأخیری برق تجهیزات را تأمین می‌کند که در ژنراتور راه‌اندازی آن چند ثانیه تا چند دقیقه طول می‌کشد و در این مدت دستگاه‌ها ی مصرف کننده همگی خاموش می شوند، مگر اینکه در خروجی ژنراتور یو‌پی‌اس استفاده شود.

مدت زمان تأمین برق یو‌پی‌اس برای زمان محدود، بسته به ظرفیت باتری می باشد در صورتی که سوخت کافی برای ژنراتور تامین گردد، ژنراتورمی‌تواند تا ساعت‌ها یا حتی روزها برق تأمین کند.

با این توضیحات میتوان گفت نوع مصرف و کاربرد یو‌پی‌اس برای تجهیزات حساس مانند سرورها، سیستم‌های پزشکی، بانک‌ها و مراکز داده که حتی یک لحظه قطعی برق می‌تواند برای آنها مخرب باشد مناسب است و ژنراتور مناسب برای کاربردهای گسترده‌تر،مکان‌هایی با مصرف زیاد یا بارهای صنعتی سنگین مثل کارخانه‌ها، بیمارستان‌ها و ساختمان‌های بزرگ است.

منبع انرژی در یو‌پی‌اس از باتری بوده که، کاملاً بی‌صدا و بدون آلایندگی است و ژنراتورها  معمولاً با سوخت فسیلی (گاز، بنزین، گازوئیل) کار و دارای صدای زیادی می باشند.

نگهداری و هزینه حفظ و سرویس یو ‌پی ‌اس ساده‌تر است، ولی عمرباتری‌ها محدود بوده و باید هر چند سال یک بار تعویض شوند که ژنراتور نیازمند سرویس دوره‌ای، تعویض روغن، بررسی سوخت و نگهداری فنی منظم است.

یو‌پی‌اس و ژنراتور مکمل یکدیگرند نه جایگزین که یو‌پی‌اس برای تأمین فوری برق بدون نوسان و نویز مناسب بوده، در حالی ‌که ژنراتور برای تأمین بلند مدت برق کاربرد دارد. در بسیاری از محیط‌های حرفه‌ای، از هر دو سیستم به‌ صورت ترکیبی استفاده می‌شود تا هم پایداری برق داشته و هم تجهیزات و اطلاعات حفظ گردد.

تفاوت های عمده یو پی اس و ژنراتور 

شرایط نگهداری

یو‌پی‌اس: نسبتا نیاز به نگهداری کمتری داشته و فقط بررسی دوره‌ای باتری‌ها کافی است و با توجه به سیکل شارژ و دشارژ، باتری‌ها باید هر چند سال یک‌بار تعویض شوند.

ژنراتور: نگهداری سخت تری دارند که در هر سرویس دهنده ای تعویض روغن، فیلترها، بررسی سوخت، و تنظیم موتوروغیره را شامل می گردد.

نوع ولتاژ خروجی

یو‌پی‌اس: ولتاژ خروجی پایدار، بدون نوسان یا قطعی. مناسب برای تمامی دستگاه‌های حساس.

ژنراتور: ولتاژ خروجی آن به صورت صد درصد ثابت نمی باشد و در لحظات شروع یا تحت بارهای لحظه ای سنگین دچار نوسان می شود که حتما برای تجهیزات حساس نیاز به تثبیت ‌کننده هست.

چگونگی نصب

نصب یو‌پی‌اس: نصب آسان و سریع. در نزدیکی تجهیزات نصب می‌شود.

نصب ژنراتور: نصب نسبتاً پیچیده تر و نیاز به فضای مجزا و تهویه مناسب و نیاز به منبع سوخت.

آلودگی محیطی

یو‌پی‌اس: بدون آلودگی صوتی یا زیست‌محیطی و بدون دود.

ژنراتور: تولید دود و گازهای آلاینده بسته به نوع سوخت مصرفی.

آلودگی صوتی

یو‌پی‌اس: کاملاً بی‌صدا و سایلنت

ژنراتور: دارای صدای بلند به دلیل کارکرد موتور

مدت زمان برق‌دهی

یو‌پی‌اس: محدود  بسته به ظرفیت باتری (از چند دقیقه تا چند ساعت).

ژنراتور: نامحدود تا زمانی که سوخت وجود داشته باشد می‌تواند برق تولید کند.

نحوه استقرار

یو‌پی‌اس: قابل نصب در داخل ساختمان یا رک سرورها و فضای کمی اشغال می‌کند.

ژنراتور: معمولاً در فضا یا اتاق جداگانه قرار می‌گیرد و نیاز به زیرساخت و تهویه های مناسب دارد.

زمان سوییچ

یو پی اس: همیشه در مدار قرار دارد و بدون وقفه است.

ژنراتور: در مدل های مختلف ژنراتور متفاوت می باشد اما عموما 3 ثانیه است .

قیمت

قیمت یو پی اس: دستگاه یو پی اس چون یک دستگاه الکتریکی می باشد دارای قیمت مناسب و منطقی بوده و بیشترین هزینه قیمت باتری های آن می باشد.

قیمت ژنراتور: با توجه به نوع تکنولوژی ژنراتور که از یک موتور مکانیکی و کاملا صنعتی و یک موتور بزرگ الکتریکی بزرگ تشکیل شده دارای قیمت بالا و نسبتا زیاد می باشد

 

سازگاری یو پی اس و ژنراتور

معمولا دستگاه یو پی اس UPS را دستگاه برق اضطراری میشناسد. البته کارایی و قابلیت آن را فقط در زمان قطع برق شهرمی دانند. با داشتن ژنراتور(یا هر دستگاه مولد برق) بر آن باورند که احتیاجی به یو پی اس ندارند.

اگر بخواهید یک سیستم شبکه برق پایدار Online و بدون هر گونه نویز و نوسانات باشد، بهترین حالت این است که  از ژنراتور و یوپی اس به صورت همزمان استفاده نمود. مزایای این سیستم در صفحه «کارکرد همزمان UPS و ژنراتور به طور کامل توضیح داده شده است .(متن اورجینال سایت)

یو پی اس یا ژنراتور کدام بهتر است ؟ ( نتیجه نهایی)

با توجه به توضیحات داده شده “تفاوت ها و اشتراکات یو پی اس و ژنراتور” نمیتوان گفت کدام گزینه بهتر است. در کل برای انتخاب باید به فاکتور نوع استفاده یا مصرف کننده ها دقت گردد که از یو پی اس یا ژنراتور استفاده شود.

در کل باید دانست که نیاز و حساسیت دستگاهها برای کاربر چقدر است و اینکه آیا زمان دهی برق در فرایند کارچقدرتاثیرگذار می باشد لذا بهترین انتخاب استفاده هم زمان از این دو دستگاه (یو پی اس و ژنراتور) است تا حداکثر زمان برق دهی و برق مطمئن را داشته باشیم . برای درک بهتر این موضوع به مقاله  کارکرد همزمان یو پی اس و ژنراتور  مراجعه فرمایید.